İki eksenli düzen nasıl kurulur?
Kaynakları iki soruyla sınıflandırın. Bu kaynak kimin için (seviye) ve ne hakkında (konu)?
- Önce seviye grupları: Başlangıç, orta, ileri ya da sınıf/kur düzeyleri.
- Sonra konu alt grupları: Her seviyenin içinde dersin ana konuları.
- En sonda genel kaynaklar: Her seviyeye hitap edenler (sözlük, formül kartı) ayrı ve kısa bir grupta.
Öğrenci böylece iki tıkta kendi rafına ulaşır. Önce seviyesini, sonra konusunu seçer. Aradaki her şey onun için görünmezdir, olması gerektiği gibi.
Düz liste neden işe yaramaz?
Düz liste eğitmene mantıklı görünür çünkü eğitmen her kaynağın ne olduğunu zaten bilir. Öğrenci bilmez. "Calisma-notlari-3.pdf" onun için bir kutu karanlıktır ve üç kez yanlış dosya açan öğrenci dördüncüde sormayı ya da vazgeçmeyi seçer.
Dağınık kaynak sayfasının maliyeti eğitmene mesaj olarak döner. "Hocam hangi dosyaydı?" Bu soruların her biri, düzenin öğrencinin zihninde kurulamadığının işaretidir. Düzeni sayfada bir kez kurmak, aynı soruyu yüz kez yanıtlamaktan ucuzdur.
Seviye ayrımı nasıl yapılmalı?
Seviye etiketleri öğrencinin kendini bulabileceği dilde olmalıdır. Kur sistemi olan alanlarda (dil eğitimi gibi) standart kur adları; okul derslerinde sınıf düzeyi; beceri eğitimlerinde "yeni başlayan / geliştiren" gibi sade ikili üçlü ayrımlar işler.
Kritik nokta dürüstlüktür. Bir kaynak iki seviyeye de uygunsa ikisinde de listelenebilir; ama "herkese uygun" etiketi kolaycılığa kaçtığında seviye düzeni erir. Genel kaynak grubu tam bu yüzden ayrı ve küçük tutulur.
Kaynak adları nasıl yazılmalı?
İyi kaynak adı üç bilgiyi taşır. Konu, işlev ve gerekiyorsa sıra. "Ders 3" kötü addır; "Kesirler. Konu özeti" iyi addır; "Kesirler 1/3: giriş" sıralı serilerde daha da iyidir.
Adlandırmada tutarlılık, güzellikten önemlidir. Bir kez "konu özeti", bir kez "özet notlar", bir kez "tekrar dosyası" derseniz aynı tür kaynak üç farklı şeymiş gibi görünür. Küçük bir ad sözlüğü belirleyin ve her kaynakta aynısını kullanın.
Kaynak türleri nasıl belirtilmeli?
Öğrenci tıklamadan önce neyle karşılaşacağını bilmek ister. Okuyacak mı, izleyecek mi, çözecek mi? Adın sonuna eklenen tek kelime bunu çözer. PDF, video, alıştırma, test.
Tür bilgisi çalışma planlamasına da yarar. Otobüste video izlenir, masa başında alıştırma çözülür. Süresi uzun videolarda dakika bilgisi eklemek ("video, 25 dk") aynı nedenle değerlidir.
Kaynak sayfası derslere nasıl bağlanır?
Kaynak sayfası, dersten bağımsız bir arşiv değil dersin uzantısıdır. Ders bitiminde "bugünün kaynakları sayfada, Kesirler bölümünde" demek; sayfayı öğrencinin rutinine sokar.
Ters yönde de çalışır. Derste sık sorulan bir soru varsa cevabını kaynağa dönüştürüp sayfaya koyun ve derste sayfayı işaret edin. Böylece sayfa, statik bir depo değil dersle birlikte büyüyen bir yapı olur. Ders sonrası kaynak paylaşımının ayrıntılarını kardeş sitemizdeki rehberde de bulabilirsiniz.
Düzen nasıl sürdürülür?
İki kural düzeni yaşatır. Birincisi yerine koyma kuralı. Yeni kaynak eklerken "listenin sonuna" değil, ait olduğu seviye ve konu grubuna eklenir, istisnasız. İkincisi dönem bakımı. Dönem başında eskimiş kaynaklar arşive iner, bozuk bağlantılar ayıklanır, grup adları gözden geçirilir.
Bu iki kural varsa sayfa yıllarca düzenli kalır; yoksa en iyi düzen bile üç ayda düz listeye geri döner.
Kaynakları tek adreste toplamak
Kaynaklar farklı bulut klasörlerine, video platformlarına ve mesaj gruplarına dağıldığında düzen kurulamaz; önce tek kapı gerekir. Dijital Link üzerinde egitim.bio alan adıyla açacağınız sayfa bu kapı olur. Seviye grupları bağlantı blokları hâlinde dizilir, her blok ilgili kaynağa gider.
Öğrenciye ve veliye tek adres verirsiniz; kaynakların gerçekte nerede barındığı (bulut, video platformu, form) öğrenciyi ilgilendirmez. Hangi kaynağın ne kadar tıklandığını istatistiklerden görmek, hangi konuda talep olduğunu da gösterir; saklama süresi plana göre değişebilir.
Plan ayrıntıları için planlar sayfasına bakın.
Kaynak düzeni son kontrol listesi
- Kaynaklar önce seviyeye, sonra konuya göre mi gruplu?
- Her kaynağın adı konu + işlev + tür bilgisi taşıyor mu?
- Seviye gruplarının başında kendini bulma tarifi var mı?
- Yeni kaynak yerine koyma kuralıyla mı ekleniyor?
- Dönem bakımı takvimde mi?
Bu düzen kurulduğunda "hangi dosyaydı hocam" mesajları azalır; öğrencinin sayfada geçirdiği süre aramayla değil çalışmayla geçer.
Kaynak düzeni hakkında sık sorulanlar
Öğrenci kaynakları nasıl gruplanmalı?
İki eksenle. Önce seviye (başlangıç/orta/ileri veya sınıf düzeyi), sonra her seviyenin içinde konu grupları. Her seviyeye hitap eden genel kaynaklar ayrı ve kısa bir grupta tutulur.
Kaynak adında hangi bilgiler olmalı?
Konu, işlev ve tür. "Kesirler. Konu özeti - PDF" gibi. Sıralı serilerde sıra numarası da eklenir. Tutarlı adlandırma, öğrencinin tıklamadan önce ne bulacağını bilmesini sağlar.
Aynı kaynak iki seviyede listelenebilir mi?
Gerçekten iki seviyeye de uygunsa evet. Ancak "herkese uygun" etiketi sık kullanılırsa seviye düzeni anlamını yitirir; bu tür kaynaklar için küçük bir genel grup daha sağlıklıdır.
Kaynak sayfası derslerle nasıl ilişkilenir?
Ders sonunda günün kaynaklarının sayfadaki yeri söylenir; derste tekrar eden sorular kaynağa dönüştürülüp sayfaya eklenir. Böylece sayfa dersin uzantısı olur ve öğrencinin rutinine girer.
Düzen zamanla bozulmasın diye ne yapmalı?
İki kural yeter. Yeni kaynak her zaman ait olduğu gruba eklenir, dönem başında da tam bakım yapılır, eskiyenler arşive, bozuk bağlantılar dışarı. Bu ikisi olmadan her düzen düz listeye geri döner.
Kaynaklar farklı platformlardaysa ne yapmalı?
Sorun değil; tek kapı ilkesi yeter. egitim.bio gibi tek bir sayfada gruplar hâlinde bağlantılar sunulur; kaynakların bulutta, video platformunda veya formda barınması öğrencinin deneyimini değiştirmez.